Delphi Peak

Cesitli platformlari(Dos, FreeBSD, Linux, Mac OS X, OS/2, Windows, Windows CE 32bit , 64bit) destekleyen Free Pascal Compiler (FPC) in yeni surumu 2.2.2 yayinlandi.

Compiler olarak FPC yi kullanan Lazarusun ise yakin zamanda 0.9.26 versiyonun yayinlanmasi bekleniyor.

• Ribbon Controls

Tiburonla birlikte gelen yeniliklerden biride MS Office 2007 menulerinden asina oldugumuz Ribbon Controls bilesenleri. Bu bilesenler ile arabirimi cok hos olan programlar yapmak mumkun. Oldukca kapsamli ve detay iceren bir bilesen grubu gibi geldi bana. Acikcasi tembel biri oldugumdan kanim pek isinmadi

• Class Explorer

Projenizde yer alan siniflar uzerinde metod ve ozellik ekleme islerini biraz gorsellestiren bir arac. Yerine gore kullanisli olabilir ama henuz emekleme asamasinda. Mesela olusturdugu sinif yapisi cok karman corman oluyor. Yinede 3.parti bir uygulamaya gerek kalmadan kutudan boyle bir ozelligin cikmasi fena olmamis.

• Resource Manager

Eskiden resource dosyalari olusturup bunlari komut satirindan derleyip pas dosyasina ekleme gunleri geride kaldi. IDE ye eklenen resource manager ile bu isleri yapmak artik cok daha kolay.

Yukarida belirttigimiz ozelliklerle ilgili videomuzu buraya tiklayarak izleyebilir ya da buradan download edebilirsiniz.

Not: Videoya ekledigim sesler nedense hep kesik kesik cikiyor. bir turlu duzgun bir sekilde yapamadim gitti.

• TObject sinifindaki degisiklikler

TObject sinifina yeni eklenen 6 adet metod var.

class function MethodAddress(const Name: string): Pointer; overload;
function FieldAddress(const Name: string): Pointer; overload;
class function UnitName: string;
function Equals(Obj: TObject): Boolean; virtual;
function GetHashCode: Integer; virtual;
function ToString: string; virtual;

Bunlardan ilk ikisi olan MethodAddress ve FieldAddress zaten eski delphi surumlerinde de mevcuttu. Delphi 2009 da sadece unicode degisikliginden dolayi String tipinde parametre alan yeni surumleride ilave edilmis o kadar.

Diger dort metod ise Vcl.net uyumlulugu icin eklenmis. Zira ToString metodunun yaptigi tek sey Classname degerini geri dondurmek.

function TObject.ToString: string;
begin
Result := ClassName;
end;

GetHashCode ve Equals metodlari ise system unitinde su sekilde tanimlanmislar.
(more…)

Bloglardan takip edebildigim kadariyla yakin bir zamanda cikacak olan Delphi 2009 (Tiburón) hakkinda ki bazi fikirlerimi paylasmak istedim sizinle.

1- Unicode destegi.
Artik Delphi 2009 ‘un idesi, vcli , compileri herseyi artik unicode destekli. Hatta delphi urun yoneticisi bu durumu vurgulamak icin Unicodified tabirini kullanmayi uygun gormus. Veritabani baglantilari , bilesen isimleri , temel string tipi , mesajlar falan hersey artik unicode. Unicode destegi sizin icin gerekli ya da gereksiz olabilir ama eninde sonunda kacinilmazdi ve delphi 2009 ile bu destek karsimiza cikti. Simdi bundan sonra neler olabilir , ne gibi durumlarla karsilasabiliriz soyle bir liste yapmaya calisalim.

• Delphi 2009 ile yaptiginiz uygulamalar artik win98 lerde calismayacak. Geriye uyumluluk adina bircok seyden vazgececegiz. Aslinda bu konudan cok emin degilim ama unicode degisikliginin compiler seviyesinde yapildigini dusunursek % 99 ihtimal win98 lere artik elveda diyebiliriz.
• Artik cince sitelerde gordugumuz kodlari anlamamiz ve modifiye edip kendi projemizde kullanmamiz cok daha zor olacak. Eskiden string degerler haric geriye kalan ifadeler ingilizce oldugundan kodlari okuyup anlamamiz daha kolay oluyordu. Simdi cinliler herseyi unicode var diye kendi harflerinde yazarlarsa isler arap sacina donecek
• Unicode yillardir alistigimiz ansii karakter setinden cok farkli. Uzun yillardir unicode destegine sahip dillerde bile bircok kisi hala bu karakterlerin duzgun bir sekilde saklanmasi ve gosterilmesi ile ilgili problemler yasarken bu problemleri bizlerinde yasamasi kacinilmaz. Alismak biraz zaman alacak ve bu arada epey bir sac bas yolabilirsiniz.
• Unicode benim cok ihtiyac duydugum bir sey degildi acikcasi ve bu nedenle Tiburon kullanmak su an icin bana biraz luks kaciyor. Hayatimda unicode destegine ihtiyac duydugum sadece bir tane proje gelistirdim onda da TNT nin unicode destekli bilesenleri isimi fazlasiyla gormustu. O nedenle su an icin delphi 2007 ile yoluma devam etmek bana daha cazip gibi gorunuyor lakin urunu canli canli minciklamadan kesin birsey soylemek istemiyorum.
• Temel String sinifi artik unicode bir string tipi oldugundan eski kodlarinizi Tiburon da derlediginizde bazi garipliklerle karsilazmaniz muhtemel olacaktir.
  Listbox1.Items.LoadFromFile(’c:\temp\MyListBoxItems.txt’,TEncoding.UTF8)
  tarzindaki kodlarinizin duzgun dosya formatlari ile duzgun calisabilmesi icin artik parametre olarak sonuna hangi karakter turuyle islem yapmak istediginizi belirtmeniz gerekebilir.
• unutmayin! SizeOf(Char) artik geriye 1 degil 2 degerini donderecek. string = UnicodeString , PChar = PWideChar

2- Object Pascal’a eklenen yeni ozellikler

• Win32 icin Generics metodlar. Generics metodlar hakkinda bilgi icin bkz:1 , bkz:2
• Anonymous Methodlar. Bu metodlarin tam olarak nerde nasil ne ise yarayacagini anlayabilmis degilim. Bizim procedur ve functionlarin icinde kullandigimiz embed metodlara benziyor ama bloglarda verilen orneklerde tam olarak varolus nedenini cikartabilmis degilim. bkz:3

3- Yeni datasnap mimarisi
Acikcasi Tiburonda Datasnap ile ilgili iyilestirmelerin yapilacagi yol haritasinda soyleniyordu ama bu iyilestirmeden oteye gecmis ve karsimiza JSON/RPC tabanli yepyeni bir mimari getirmisler. Unicode olmasa da bu yeni Datasnap mimarisini kullanmak icin bilgisayarima Tiburon kurabilirim. Datasnap artik cok gicik oldugum ve kullanmayi bi turlu sevemedigim COM/DCOM bagimliligindan tamamen kurtulmus. Artik sunucuyu register etmek gibi dertlerimiz olmayacak ve eminim bu yeni mimari cok daha kolay kullanilabilir , basit , sade ama cok guclu olacak. Yeni datasnap mimarisi DBExpress ile icice tasarlarmis. Birbirleriyle iletisimleri ust duzeyde ve datasnap kullanirken dbexpress kullanmak olmazsa olmazlardan olacak gibi duruyor. Bu iki nokta aklima su dusunceyi getiriyor benim. DBExpress zaten yuzde yuz object pascal ile yazilmis bir framework ve platform bagimsiz sayilir. Datasnap COM/DCOM ve midas.dll ortamlarina bagimliydi. Tiburon ile bu bagimliligi kaldirmislar. Yani ileriki bir zamanda CodeGear Delphiyi cross platform yapmak icin onunde bulunan buyuk bir engelden kendini kurtarmis oldu. Bilmem anlatabildim mi ?

Bu kismin eksik kalan tek yanina hala Firebird icin dogal dbexpress surucusunun kutudan cikmiyor olmasini ekleyebiliriz.
bkz:1
bkz:2
4- Com ve ActiveX mimarisinin yenilenmesi
Bu yenilenme tam olarak neleri iceriyor cok net bilgim yok ama en azindan bloglarda yer alan resimlerde Import ActiveX gibi islevler yenilenmis ve biraz daha gelistirilmis.

5- ideye eklenen yeni ozellikler
Component palete bir tane edit ekleyerek daha onceden yaptigimiz bilesen aramasini biraz daha anlasilir ve mantikli bir hale getirmisler. Islev olarak ideye yeni bir ozellik getirmesede Delphi 2007 de o ozelligi kullandikca aklima hep Git dugmesi olmayan internet explorer surumleri geliyordu. Acmak istedikleri siteyi adres cubuguna yazdiktan sonra Entera basmak gerektigini bilmeyen bircok kullanici site acilacak diye dakikalarca beklemislerdi.

6- VCL e eklenen yeni bilesenler…
Bana gore Cagetory Panel haricindeki diger bilesenlerin “dostlar alisveriste gorsun” mantigiyla VCL e eklendigini dusundugum gereksiz bilesenler toplulugu.
bkz1

Sonuc olarak delphi 2007 ve daha onceki versiyonlar ile gelistirmis oldugunuz bir proje icin getirmis oldugu cok ahim sahim bir ozellik delphi 2009 da mevcut degil. Ancak yeni bir proje baslarken Unicode destegini de yaniniza almak ve windows 2000 den öncesine elveda demek isterseniz ya da yeni yaptiklari Datasnap nasil birseymis diye merak ederseniz mutlaka edinmeniz gereken bir surum olmus. Onun haricinde Delphi 2007 ile yola devam etmeniz halinde kacirmis olacaginiz pek fazla birsey mevcut degil delphi 2009 versiyonunda. Hatta bana kalirsa eski projelerinizi baliklama delphi 2009 gecirirseniz unicode ayagina basiniz cok agriyabilir. Bir zamanlar Delphi 3 ten Delphi 4 e gecerken real tipinde yapilan degisikligin zamaninda bizi ne kadar ugrastirdigini bilenler ne demek istedigimi cok iyi anlayacaktir

Gun icerisinde en cok kullandiginiz projeleri Rad Studio ve Delphi 2007 de Welcome Page sayfasinda yer alan Your Favorite Projects kismina ekleyerek zaman kaybetmeden acabilirsiniz. Tabi once biraz zaman kaybedip projelerinizi Your Favorite Projects bolumune nasil ekleyebileceginizi arayip bulmaniz gerekiyor. Gercektende CodeGear firmasi ide ye bu ozelligi eklerken “acaba nasil bir yol izlersek kullanicilar bunu bulamazlar” diye dusunmus olmali. Daha onceden bu ozelligi arayip bulmama ragmen iki hafta sonra yeni bir projeyi buraya eklemek istedigimde fareyi parcalamak uzereydim Your Favorite Projects bolumune daha once eklemis oldugum bir proje olmasa bu ozellik henuz eklenmemis diyip aramaktan vazgececektim ama daha once yaptigim bir isi simdi yapamamak gercekten cok sinir bozucu bir durum. En azindan nasil yapildigini burda yazarak hem ilerde kendi ruh sagligimi korumus olurum hem de bu ozelligi kullanmak isteyen arkadaslara yol gostermis olurum.

Welcome Page ‘in sol tarafinda Show Recent Projects adli bir link var. Bu linke tiklayin. En son calistiginiz projeler sag tarafta listelenecektir. Her projenin yaninda yer alan (Make me a Favorite) linkine tiklayarak projeyi favorilerinize ekleyebilirsiniz..

Bir önceki postta turkce olarak ilk kez duzenlenecek olan web seminerinden (webinar) bahsetmistik. Seminer duzenlendi ve Rad studio 2007 hakkinda guzel bilgiler verildi delphi severlere. Bunlardan bazilari resmi olmamakla birlikte sunlardi.

1. Delphinin bir sonraki versiyonuna Firebird icin dbexpress surucusu eklenme ihtimali oldukca yuksek
2. Delphi for Php icin turkce bir kitap hazirlik asamasindaymis
3. Delphi for .net resmi olarak .net 2.0 desteklese de 3.5 ile de sorunsuz bir sekilde calisabiliyormus
4. Web seminerlerinin devami dusunuluyor. tabi kullanicilardan yeterli istek gelirse.

Bunun yaninda seminerde ilginc karelerde vardi Bu ilginc kareler sanirim seminerin turkiyede ilk defa duzenlenmesi nedeniyle ortaya cikti. Seminer sirasinda kendisine gelen sorulardan bunalan Zeynep hanim [soyismini de yazayim ki birgun google dan kendi adini aratirsa bu yaziyi da gorsun:) zeynep kurt ] Hamdullah beyden yardim istiyordu Bu kareyi gorunce aklima skyturk te taksimden yilbasi kutlamalarini aktaran Burcu Benek’ in “anam, costu lan bunlar” olayi geldi



bkz:Burcu Benek

ikinci ilginc kare ise gelen bazi sorulara cevep verilmemesi idi. bunlari da sunucunun ekran goruntusunu gordugumuz yerlerde yakalayabiliyoruz



Guzel bir seminer oldu velhasili kelam. Seminere katilamayanlar seminer goruntulerini su adresteki Playback linkine tiklayarak izleyebilirler. Iki seceneke var. Bilgisayariniza Interwise adli programi yuklemek ya da java surumunu kullanmak. Programi yukleyin, ardindan ilgili sayfada sunumun dosyasini indirin. Download bitince zaten program dosyayi otomatik olarak acacaktir. Kullanici adi ve parola isterse Cancel diyin ve sunumu izleyin….

http://www.codegear-events.eu/ adresinde ki etkinlik takvimine göre onumuzdeki aylarda ingilizce olarak bizleri guzel sunumlar bekliyor.

Understanding XML
Delphi XML Programming
Understanding Web Services and SOA
Delphi for Win32 Web Services Programming
Delphi for .NET Web Services Programming
Delphi Interoperable WCF Programming

Tekrardan sunumu gerceklestiren btgrubuna ve Hamdullah beye tesekkur eder yeni sunumlari dort gozle bekledigimizi hatirlatiriz….

Marco Cantu ‘nun Delphi 2007 Handbook kitabini internet uzerinden temin etmek mumkun ama daha guzeli kitapta verilen ornek kodlari yine ayni siteden indirmekte mumkun.

Ornek kodlarin listesi su sekilde.
(more…)

Codegear Blogs‘da yazdığına göre Delphi for PHP için 14 günlük deneme sürümü indirilebilir bir durumda bizleri bekliyormuş. İndirip denemek isteyenler buradan devam edebilirler.